vrijdag 1 april 2022

Enjoying the sun at Beestenmarkt, Delft
DELFT
‘Few will have the greatness to bend history itself; but each of us can work to change a small portion of events, and in the total; of all those acts will be written the history of this generation.’ 

- Robert Kennedy


In het museumwinkeltje op de Voldersgracht in het historische Delft struin ik wat rond en vind ik een pakketje briefpapier. Ik ben dol op briefpapier! Ik schrijf al vanaf het moment dat ik kán schrijven brieven aan mijn vriendinnetje waar ik twaalf fijne zomers mee op de camping in Drenthe doorbracht. Wij waren drie jaar oud toen dat jaarlijkse kampeeravontuur begon. In de jaren erna kwamen er nog vele penvriendinnetjes bij. Vanuit Amerika heb ik ook drie jaar lang paginalange brieven naar mijn moeder en vriendinnen geschreven. En na onze verhuizing terug naar Nederland gingen mijn brieven de andere kant overzee, naar mijn vriendinnen in Massachusetts. Nog steeds stuur ik met een Amerikaanse vriendin elke december een gezellige brief heen en weer. En de brieven die ik ontvang bewaar ik allemaal. Zo kreeg ik deze verjaardag van mijn campingvriendinnetje die ik dit jaar trouwens vijftig jaar ken, een doosje toegestuurd gevuld met enveloppen met mijn eigen - met vulpen geschreven - brieven. Ik heb ze nog niet allemaal gelezen, maar de oudste die ik zag dateert van 1978…ik was 9 jaar oud. Postcodes bestonden nog niet. Ik schrijf trouwens tot op de dag van vandaag met vulpen. Ik heb een vriendin die ik ken van zwangerschapsyoga van onze oudste (dus een vriendschap van vierentwintig jaar) met wie ik ouderwets brieven schrijf sinds ons verblijf in The States. Zij zat met haar gezin met twee kleintjes op 11 september in het vliegtuig op weg naar ons toen het vliegtuig omkeerde naar Schiphol vanwege de aanslag in 2001. Tot op de dag van vandaag schrijven wij handgeschreven brieven. In Delft heb ik dus weer mooi briefpapier gescoord, helemaal blij mee. Het mooie Delft, de stad ademt Johannes Vermeer. Zijn meesterwerken als ‘Het straatje’, ‘Het melkmeisje’ en ‘Meisje met de parel’…de wereld waarin hij leefde bestaat nog helemaal. Zelfs de locatie ‘het straatje’, aan de Vlamingstraat is recentelijk bekend geworden en daar zijn wij natuurlijk even langs gelopen. Een wandeling in de voetstappen van Vermeer. Delft heeft in die eeuwen amper iets ingeleverd van zijn oude luister. Het is nog steeds een netwerk van vele grachtjes en heel veel markten waarvan de Beestenmarkt en Markt - met de Nieuwe Kerk waar de koninklijke familie begraven ligt - het meest fenomaal zijn.  We zitten deze middag regelmatig op een zonnig terras te genieten. 


We struinen over de grachten en dan duik ik een antiekzaakje in. Een zeer vriendelijke opa en oma begroeten me. Mijn lief staat buiten in het zonnetje te wachten. De oude mevrouw maakt een praatje met me. Ik bekijk ondertussen de snuisterijen. Uiteraard staat er veel Delfstblauw porselein tussen. En dan valt mijn oog op een oude wereldkaart. Ingelijst met een prachtige, mosgroene passe-partout. Ik mag van de oude meneer de lijst van de wand halen. Ik tuur naar de kleine lettertjes. Moeilijk te ontcijferen met mijn zonnebril op. Ik roep mijn lief naar binnen. De kaart blijkt uit januari 1841 te zijn. De oude meneer vertelt iets over koperplaten en drukpers. Diepdruk wordt dat genoemd. Door de geschiedenis heen wordt dat vooral gebruikt voor het reproduceren van afbeeldingen. Zoals de naam al zegt, ligt bij diepdruk het af te drukken beeld dieper in de drukvorm. Die drukvorm is meestal een zachte metalen plaat, zoals koper. Voor een ets wrijft de kunstenaar een koperen plaat in met was. Hij brengt de tekening aan door de was op sommige plaatsen weg te schrapen. Vervolgens dompelt hij de plaat onder in een bad met zuur, zodat er diepere groeven ontstaan. De drukker brengt inkt aan op de drukplaat en slaat ze daarna af, waardoor er enkel in de groeven inkt achterblijft. Het papier wordt nu met grote kracht tegen de drukplaat geperst en neemt de inkt op. Voilá een prent. Een nadeel bij diepdruk is dat je van één drukplaat slechts een beperkt aantal afdrukken kan maken. Hoe leuk is het dan dat wij zo’n antieke wereldafbeelding van honderdtachtig jaar oud, uit Londen, in huis kunnen halen? Mijn vader was offset drukker dus het verhaal spreekt mij aan. We besluiten het klassieke werk te kopen. Het winkeltje ligt aan de Verwersdijk niet ver van de Nieuwe kerk. De oude meneer legt uit dat de oudste huizen van Delft rondom de kerk staan. Zijn vrouw had een historisch onderzoek laten doen aan het huis en de schatting was dat het uit de zestiende eeuw afstamt. Naast hun huis is een steeg waarlangs de paarden naar achter werden gebracht. Zoals wij tegenwoordig onze fiets achter in de schuur zetten. Prachtige glas-in-lood ramen. Ik geniet van zo’n relaxt bezoekje. Zoals ik van de hele dag geniet eigenlijk. Mijn lief en ik waren ooit één keer eerder in Delft geweest. Dat moet zo’n vijfentwintig jaar geleden zijn geweest toen we meededen aan een drakenbootrace op de Rotte in Rotterdam. Met een team van zijn werkgever. Volgens de eeuwenoude Chinese traditie streden teams in die race in echte drakenboten om de eerste plek. Aangevoerd door het luide tromgeroffel en de aanmoedigingen van het publiek vanaf de oevers, peddelden de teams zich naar de finish. Het was een groot spektakel herinner ik me. Water, boten met mensen in vrolijke kleuren T-shirts, teamspirit, competitie, buitenlucht en muziek. Het eten werd verzorgd door het bedrijf. Na deze gezellige dag gingen we met een jongeman mee die in Delft met zijn vriendin in een nieuwbouwhuis pal aan een gracht woonde. Daar sloten we de zonnige dag af. Deze middag in Delft sloten wij samen af met een portie bitterballen op het grote, zonnige terras op de Beestenmarkt waar we onze date ontmoetten om later lekker samen in een restaurantje op hetzelfde plein te gaan eten.